Plat kuiern

De gedichten die Dennis Gaens voor Radio Kootwijk heeft geschreven, heb ik met mijn moeder in het Enters vertaald en opgenomen in het boeklet. Ik heb het netjes eerst aan Dennis gevraagd. Men vroeg zich af waarom dat dialect, in vredesnaam. Hier ga ik vandaag antwoord op geven, maar eerst de liner- notes van Dennis bij het nummer Wipstetje in het Nederlands en Enters.

Je wil iets snijden. Je hebt je handen.

Je denkt aan hoe je elke ochtend twee koppiekofjes in de gootsteen zette. Dat van haar direct onder de kraan en dat van jou ernaast. Je wilt nooit dat resten aankoeken. Resten die aankoeken.

De eerste vraag: weet je dat je water uit de kraan kunt sturen met de hand?

Je stelt je voor dat je harkt. De hark is van alles toch nog steeds het meest hand.

Ie weent wa’ snieâ. Ie hebt oene haâne.

Ie deenkt d’r an hoe da’j elken mann twei koffieköpkes in n gotsteen zettn. Dat van eur direkt oonder de kraane en dat van oe d’r nöast. Ie weent nooit dat resten ankookt. Resten die ankookt.

De eerste vroage: Wea’j da’j water oet de kraane kûnt steurn met de haând?

Ie stelt oe vuur da’j haarket. De haarke is van allns nog t measte haând.

Laatst schreef ik over de eerste meters Scheerling natuur. De belangrijkste functie van natuurverenigingen is mijns inziens de aankoop van grond om natuur te beschermen tegen menselijke inmenging. De biodiversiteit beschermen.

Net als dat natuur wordt bedreigd, wordt ook cultuur bedreigd. Je hoeft maar om je heen te kijken naar de homogenisering van kledij, voedsel, vermaak en taal. Ik heb de mazzel dat mijn moeder nog een echt dialect spreekt: eigen grammatica, woordenschat, morfologie, fonologie en de hele mikmak. Ze heeft me er niet mee op gevoed, want haar is nog geleerd dat dialect praten slecht is. Als je vroeger dialect sprak op school kreeg je straf. Je reinste taalmoord.

Daarom wilde ik Enters leren. Omdat ik een cultureel appèl voelde: “Dit zal ik niet laten verdwijnen.” De talige biodiversiteit beschermen. Dus ik zei tegen mijn moeder: vanaf nou kuiert wie plat.

En ja, dat was raar in het begin. Nou niet meer. En ja, ik maak nog steeds de ene fout na de ander. Mear a’ störg meender. En doar doa’w ’t vuur. 

Zowel natuur als dialect zijn dingen waar ik een sterke binding mee heb. Daarom leek het me mooi ze allebei te koppelen aan Scheerling.

Verklarende woordenlijst:

Plat kuiern = dialect praten
Mear a’ störg meender = maar al steeds minder
En doar doa’w t vuur = en daar doen we het voor!

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s